PočetnaNaj-listeDokumentarni.net: Preporuke iz programa 12. Subversive Film Festivala

Dokumentarni.net: Preporuke iz programa 12. Subversive Film Festivala

|

Večeras u zagrebačkom kinu Europa (nedelja, 5.5.) počinje dvanaesto izdanje Subversive Festivala (5. – 18.5. | kina Europa, KIC i Tuškanac), jednog od triju zagrebačkih festivala fokusiranih na socijalno relevantne teme koji se od ostalih razlikuje ne samo neskrivenom levičarskom političkom orijentacijom, već i specifičnom programskom selekcijom sastavljenom od filmskog, ali i aktivističkog dela festivala s debatama, tribinama te predavanjima filozofa i aktivista. Nas, međutim, zanima dokumentarni film, kako u takmičarskom programu 12. Subversive Film Festivala (5. – 12.5.), tako i van konkurencije, odnosno u okviru omaža i retrospektiva odabranih autora.

Kako smo već pisali, 12. SFF u 19 sati večeras službeno otvara dokumentarni film nedavno preminule heroine Francuskog Novog vala Agnès Varde (1928. – 2019.), “Varda od Agnès” “Varda by Agnès” “Varda par Agnès” (2019), koji je svetsku premijeru imao ove godine na Berlinaleu. U svom poslednjem filmu poznata francuska autorka pruža uvid u vlastito filmsko stvaralaštvo, koncepte i ideje, pritom prateći liniju svojih putovanja od Pariza do Los Angelesa i Pekinga. Ona to čini na sebi svojstven, neposredan i fluidan način, pa film nije samo meditacija o jednoj karijeri, već i o životu. Selektorski tim festivala (Tomislav Šakić, Dina Pokrajac i Olaf Möller) pripremio je i opsežnu retrospektivu Vardine više od šezdeset godina duge karijere, koju će u Zagrebu zastupati ukupno šesnaest odabranih filmova. Deo programa posvećen je i američkom dokumentaristi Jonasu Mekasu (1922. – 2019.), pa će na Subversiveu biti prikazani njegovi filmovi “Zatvor” / “The Brig” (1964), “Walden: Dnevnici, bilješke i skice” / “Diaries, Notes and Sketches” (1969) i “Izgubljeno, izgubljeno, izgubljeno” / “Lost, Lost, Lost” (1976).

Zvaničnom takmičarskom dokumentarnom konkurencijom, barem njenim kvalitetnijim delom, dominira opservacijski i poetični stil, premda su zastupljeni i konvencionalniji dokumentarci poput političko-aktivističkog “Putovanje u zagađene gradove” / “A Journey to the Fumigated Towns” / “Viaje a los Pueblos Fumigados” (2018) Argentinca Fernanda E. Solanasa, reminiscencije francuskog reditelja Jean-Gabriela Périota na temu 1968. godine izvedene kroz seriju intervjua sa srednjoškolcima iz pariškog predgrađa pod nazivom “Naši porazi” / “Our Defeats” / “Nos défaites” (2019) ili “Zbogom Sajgone” / “Goodbye Saigon” / “Arrivederci Saigon” (2018) Wilme Labate, pitkog televizijskog portreta italijanske ženske muzičke grupe čije su se članice bez svog pristanka našle među američkim trupama u kovitlacu Vijetnamskog rata. Osim filma “What You Gonna Do When the World’s on Fire?” (2018) Italijana Roberta Minervinija, u zvaničnoj konkurenciji posebnu pažnju trebalo bi obratiti i na dva nesvakidašnja naslova: “Campo” (2018) Portugalca Tiaga Hespanhe i “Sinoć sam te vidio kako se smiješ” / “Last Night I Saw You Smiling” (2018) Kambodžanca Kavicha Neanga. Oba pomenuta filma dele nesvakidašnji, lirsko-deskriptivni, gotovo začudni pristup vrlo neobičnim i specifičnim mestima.

U netakmičarskom delu Subversive Film Festivala verovatno se najviše ističe “Okupirano kino” / “Okupirani bioskop” (2018) srpske autorke Senke Domanović o kojem smo već pisali u okviru prošlogodišnje retrospektive srpske dokumentarne produkcije. Film nikako ne spada u nove i nepoznate hrvatskoj publici (prikazan je prošle godine na Liburnia Film Festivalu), ali je postao ponovo aktuelan zbog događaja oko kina Europa. U svakom slučaju, Domanović na primeru aktivističke borbe za beogradski bioskop Zvezda, doprinosi debati o očuvanju manjih, nezavisnih i gradskih filmskih okupljališta. Drugi od njih, “Badiou” (2018) Amerikanaca Gorava i Rohana Kaylana, u suštini je klasičan portretni dokumentarac koji svoju zanimljivost crpi od svog subjekta, Francuza Alaina Badioua, možda i najvećeg živućeg filozofa.

U konačnici, Subversive Festival nudi prostor za disanje širokog spektra programskih sastavnica, na kojem uz bogat izbor ne-filmskih dešavanja, nema previše mesta za slabe i nezanimljive filmove. Za razliku od drugih festivala sličnog tipa, raspored SFF-a posložen je na način da je moguće pogledati većinu, ako ne i sve od izabranog programa.



Dokumentarni.net, glavne preporuke iz programa 12. Subversive Film Festivala:

“What You Gonna Do When the World’s on Fire?” (2018)

  • Režija: Roberto Minervini
  • Zemlje podrijetla: SAD / Italija / Francuska
  • Trajanje: 123 minute
  • Program: Takmičarska konkurencija dokumentarnog filma

“What You Gonna Do When the World’s on Fire” najkonvencionalniji je Minervinijev dokumentarac u karijeri, u smislu najmanje autorskih intervencija i to isključivo formalne prirode. Sadržinski, pak, primetan je dodatak faktora rase autorovoj poetici, centriranog na priče s američke margine, dok Minervini kao jedan od retkih belih i neameričkih autora, pokazuje iskren interes za probleme crne Amerike na licu mesta, gde u afroameričkim predgrađima New Orleansa uspeva otvoriti svoje poslovično nepoverljive subjekte. Italijanski reditelj i u ovom filmu ostaje dosledan sebi jer ga zanima klasna strana društvene problematike koliko i rasna. Iako predstavljaju nečiji glas, pokret Novih Crnih Pantera kojeg takođe pratimo u filmu, verovatno možemo posmatrati iz ugla teške margine, antipoda belim južnjačkim militaristima kakve smo imali prilike videti u drugom, asimetrično kraćem delu prethodnog Minervinijevog filma “Druga strana” / “The Other Side” (2015).

“Campo” (2018)

  • Režija: Tiago Hespanha
  • Zemlja podrijetla: Portugal
  • Trajanje: 106 minuta
  • Program: Takmičarska konkurencija dokumentarnog filma

“Campo” Tiaga Hespanhe u centar zbivanja stavlja najveća evropsku vojnu bazu – Alcochete, smeštenu u neposrednoj okolini Lisabona. Film kroz seriju snolikih slika prati svakodnevicu stanovnika baze i njihovih porodica te pokušava da kanališe i njihove često haotične misli koje variraju od očekivanih (odnos do vojne doktrine, procedura i besmislenih manevara) do sasvim nevezanih, poput muzike, astronomije, mitologije i generalne ceremonijalnosti proslavljanja. Kao takav, “Campo” je izuzetno dojmljiv film, prepun različitih tema i motiva, iako Hespanha nije uvek najrazgovetniji u smislu prenošenja svoje poruke.

“Last Night I Saw You Smiling” (2019)

  • Režija: Kavich Neang
  • Zemlje podrijetla: Kambodža / Francuska
  • Trajanje: 75 minuta
  • Program: Takmičarska konkurencija dokumentarnog filma

Unekoliko pregledniji, a opet jednako efektan, Neangov “Last Night I Saw You Smiling” smešten je u okruženje zgrade predviđene za rušenje, gde autor u fokus priče dovodi tri porodice koje pakuju svoje stvari pre iseljenja, uključujući i svoju. Ovde je, međutim, ceo trik upravo u samoj zgradi, čuvenoj Beloj Zgradi u Phnom Penhu čija je istorija sama po sebi izuzetno zanimljiva. Izgrađena kao zorni primer Kmerskog Modernizma, zgrada je novoj naciji služila kao svetionik nade nakon rušenja kolonijalne vladavine, ali i toponim stradanja mlade kambodžanske srednje klase i uopšte urbane populacije od strane zločinačkog režima Crvenih Kmera, da bi posle postala simbol obnove. “Last Night I Saw You Smiling” nije, međutim, tek jedan u nizu filmskih glasova protiv gentrifikacije, već je film o izvesnom emotivnom bagažu uspomena stvaranih i vezanih za određeno mesto.

Dodatne preporuke:

  • “Naši porazi” (Jean-Gabriel Périot, 2018.)
  • “Zbogom Sajgone” (Wilma Labate, 2018.)
  • “Okupirano kino” (Senka Domanović, 2018.)
  • “Varda od Agnès” (Agnès Varda, 2019.)
  • “Otočanin” / “Islander” / “Insulaire” (Stéphane Goël, 2018.)


Komentari

Komentirajte

Napišite komentar
Unesite ime

Najnovije

Dokunet podcast #2: Damir Markovina i Ivan Ramljak

U našem drugom podcastu ugostili smo redatelje Damira Markovinu i Ivana Ramljaka.

Silvestar Kolbas: “Živimo u kulturi uspjeha i ljudi u pravilu ne vole pokazivati svoje slabosti”

Silvestar Kolbas je na ovogodišnjem ZagrebDoxu predstavio svoj najnoviji dokumentarni film, "Naša djeca" (Factum, 2024.).

“Dont Look Back” – Začetak autorske rock dokumentaristike

U prvom tekstu serije eseje "Rockdocs" pišemo o filmu "Dont Look Back" (1967) američkog autora D.A. Pennebakera.

Preminuo Morgan Spurlock

U četvrtak je od posljedica raka u 53. godini preminuo američki redatelj, scenarist i producent Morgan Spurlock.

17. Subversive Film Festival: “Zemlja za nas” – Bez motike nema kruha

"Zemlja za nas", cjelovečernji prvenac Karle Crnčević, otpočinje razmjerno tajanstveno, sugerirajući ulazak u kakav svijet misterija...

“Crna kutija: Dnevnici” Shiori Ito najbolji dokumentarni film 17. Subversive Film Festivala

Svečanom dodjelom nagrada "Wild Dreamer Dragan Rubeša", u subotu je završeno sedamnaesto izdanje Subversive Film Festivala.

17. Subversive Film Festival: “Soundtrack za državni udar” – (De)džezifikacija Konga

"Soundtrack za državni udar" (2024) je impresivan film koji se može uvrstiti među najviša dostignuća svetske dokumentaristike tekuće dekade.

Zlatna palma za film “Čovjek koji nije mogao šutjeti” Nebojše Slijepčevića!

Igrani film "Čovjek koji nije mogao šutjeti" Nebojše Slijepčevića osvojio je Zlatnu palmu za najbolji kratkometražni film 77. Cannesa!

17. Subversive Film Festival: “Moj ukradeni planet” – Nakon revolucije

"Moj ukradeni planet" sjetan je film, natopljen s mnogo gorčine, jer je autorica u svojoj domovini Iranu provela više od četrdeset godina.

17. Subversive Film Festival: “Stanari” – Tri sprovoda i dva štrajka glađu

"Stanari" / "The Flats" (2024) Alessandre Celesije, usmjereni su na posljedice Nevolja (The Troubles / Na Trioblóidi), kako ih zovu u Irskoj.